İlahi Merhametin Evrenselliği ve Yunus’un Dar Görüşü
Yunus 4. bölüm, Tanrı’nın sınırsız merhametini ve insan yüreğinin dar bakışını çarpıcı biçimde ortaya koyar. Ninova halkının tövbesi üzerine Tanrı’nın şehri yıkmaktan vazgeçmesi, Yunus’u öfkelendirir. Çünkü o, Tanrı’nın Ninova’yı cezalandırmasını beklemiştir. Yunus, Tanrı’ya “Ben biliyordum ki Sen lütufkâr ve merhametli bir Tanrı’sın” diyerek sitem eder ve ölümü bile ister.
Tanrı ise Yunus’un öfkesini yumuşatmak için bir ders verir. Gölge sağlayan bir ricinus (kene otu) bitkisi yaratır; ertesi gün bir kurt bitkiyi kurutur. Güneşin yakıcı sıcağında bunalan Yunus yeniden öfkeye kapılır. Tanrı bu olayla, Yunus’un bir gecede büyüyen ve yok olan bitkiye duyduğu merhameti hatırlatır ve şu soruyu sorar: “Sen bitkiye acıyorsun da ben Ninova’daki yüz yirmi binden fazla insana ve hayvanlara acımayayım mı?”
Bu bölüm, Tanrı’nın merhametinin ulusal sınırların ötesinde olduğunu ve her insanın tövbesine değer verdiğini gösterir. Yunus’un dar görüşlülüğü ise insanın önyargılarını ve sınırlı adalet anlayışını temsil eder.
YUNUS 4
Yunus Tanrı'nın Acımasını Kınıyor
1 Yunus buna çok gücenip öfkelendi.
2 RAB'be şöyle dua etti: “Ah, ya RAB, ben daha ülkemdeyken böyle olacağını söylemedim mi? Bu yüzden Tarşiş'e kaçmaya kalkıştım. Biliyordum, sen lütfeden, acıyan, tez öfkelenmeyen, sevgisi engin, cezalandırmaktan vazgeçen bir Tanrı'sın.
3 Ya RAB, lütfen şimdi canımı al. Çünkü benim için ölmek yaşamaktan iyidir.”
4 RAB, “Ne hakla öfkeleniyorsun?” diye karşılık verdi.
5 Yunus kentten çıktı, kentin doğusundaki bir yerde durdu. Kendisine bir çardak yaptı, gölgesinde oturup kentin başına neler geleceğini görmek için beklemeye başladı.
6 RAB Tanrı Yunus'un üzerine gölge salacak, sıkıntısını giderecek bir keneotu sağladı. Yunus buna çok sevindi.
7 Ama ertesi gün şafak sökerken, Tanrı'nın sağladığı bir bitki kurdu keneotunu kemirip kuruttu.
8 Güneş doğunca Tanrı yakıcı bir doğu rüzgarı estirdi. Yunus başına vuran güneşten bayılmak üzereydi. Ölümü dileyerek, “Benim için ölmek yaşamaktan iyidir” dedi.
9 Ama Tanrı, “Keneotu yüzünden öfkelenmeye hakkın var mı?” dedi.
Yunus, “Elbette hakkım var, ölesiye öfkeliyim” diye karşılık verdi.
10 RAB, “Keneotu bir gecede çıktı ve bir gecede yok oldu” dedi, “Sen emek vermediğin, büyütmediğin bir keneotuna acıyorsun da,
11 ben Ninova'ya, o koca kente acımayayım mı? O kentte sağını solundan ayırt edemeyen yüz yirmi bini aşkın insan, çok sayıda hayvan var.”
