Edebiyat Psikolojiden Nasıl Yararlanır

Edebiyat eserleri çoğunlukla kişileri ve olayları inceleyen, analiz eden yapıtlardır. Edebiyat aslında birçok bilim dalından yararlanır.

Edebiyat Psikolojiden Nasıl Yararlanır
10 Nisan 2021 - 10:24
Edebi eserlerde kullanılan bir dal insanları inceleyebilmenin kaynağı olarak sayılan psikolojidir. Bildiğiniz üzere psikoloji bilimi insan zihnini ve davranışını inceler. Yazarlar eserlerinde insan çözümlemesi yapmak için psikolojiye ihtiyaç duyabilirler. Eğer psikolojiden destek alırlarsa ortaya ruh çözümlemesi iyi yapılmış, insanı insana en güzel şekilde anlatan muhteşem eserler ortaya çıkabilir.

Edebiyat ve Psikoloji İlişkisi
Bir edebi eserde karakterlerin duygu ve düşünceleri yazar sayesinde okuyucuya aktarılır. Karakterin kişilik özellikleri yazar tarafından kurgulandıktan sonra duygu ve düşünceleri karakter yapısına göre okuyucuya sunulur. Ancak bu duygu ve düşünceleri yansıtmak için psikoloji bilimine ihtiyaç vardır. Bunun en temel sebebi her iki dalın temelinde de 'insan' vardır. Edebiyat ve psikoloji insan hayatını ve iç dünyasını anlamaya yönelik çalışırlar. Psikolojik romanlar psikoloji biliminin edebiyatta en çok kullanılan alt dalıdır. Psikolojik romanlar karakterlerin olaylar karşısında duygu ve düşüncelerini ya da iç dünyasını okuyucuya anlatan, davranışlarının altında yatan bilinçsiz sebeplerini de sunan romanlardır.

Türk Edebiyatında Psikoloji
Türk edebiyatında eserlerde psikoloji biliminin kullanıldığı ilk roman realizm akımının da etkisiyle yazılan Eylül isimli romandır. Mehmet Rauf tarafından yazılan bu eserde karakterlerin psikolojik tahlilleri yapılmış, iç dünyaları okuyucuya verilmiştir. İki karakterin yasak aşkını anlatan bu roman günümüzde de oldukça okunan ve beğenilen bir psikolojik romandır. Daha sonra birçok Türk yazar psikolojiyi eserlerine katmıştır. Hatta özellikle Oğuz Atay'ın kullandığı bilinç akışı tekniğinin psikolojiden alınmış en büyük nimet olarak saymak hatalı olmaz.

Dünya Edebiyatında Psikoloji
Psikoloji 19.yüzyıla kadar kendi başına bir bilim olarak yer almamıştır. Ancak bu yazarları psikolojik tahlil yapmaktan alıkoymamıştır. Örneğin Dostoyevski'nin Suç ve Ceza adlı romanında başkarakter psikolojik sorunları olan, okuyucuya insan davranışı ve düşüncelerini sunan bir insandır. O zaman psikoloji bir bilim dalı olmasa dahil insanlar genel kültür olarak bazı psikolojik rahatsızlıklardan haberdardı. Bu da edebi eserlere yansıdı. Daha sonra birçok yazar eserlerinde psikolojik tahlilleri kullandı. Bunlardan bazıları Jose Saramago, Victor Hugo, Stendhal ve Emile Zola'dır.
Reklam

YORUMLAR

  • 0 Yorum
  • Yorum yazabilmek için lütfen üye girişi yapınız.