Tomris Uyar Kimdir?

TAKİP ET

Tomris Uyar, 15 Mart 1941 tarihinde İstanbul da dünyaya geldi. Annesi hukukçu Celile Hanım, babası hukukçu ve yazar Ali Fuad Gedik ti.

1952 yılında Taksim’deki Yeni Kolej’de ilkokul eğitimini tamamladı. Ortaokul eğitimini İngiliz High School’da, 1957 yılında tamamladı. Liseyi Arnavutköy Amerikan Kız Koleji’nde 1961 yılında bitiren Tomris Uyar, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Gazetecilik Enstitüsü’nden eğitimini tamamlayarak 1963 yılında mezun oldu.

Kariyer
Tomris Uyar, Ülkü Tamer ile Cemal Süreya’nın ortak çıkardığı Papirüs dergisinde birçok katkısı oldu. Bir süre Boğaziçi Üniversitesi’nde karşılaştırmalı edebiyat dersleri veren Uyar, kurucu üyesi olduğu (TYS) Türkiye Yazarlar Sendikası'ndaki görevinden istifa etti. Ayrıca Uyar, PEN Yazarlar Derneği'ne üyeydi.

Tomris Uyar, 1970 yılı sonrasında gelişen yeni Türk öykücülüğünün tanınan ve önde gelen isimlerinden biriydi.

Tomris Uyar’ın deneme, eleştiri ve kitap tanıtma yazıları Yeni Dergi, Soyut, Varlık gibi dönemin ünlü dergileri arasında kendine yer buldu.

Tomris Uyar'ın ilk çevirisi “Şekerden Bebek” 1962’de Varlık dergisinde, ilk öyküsü “Kristin” ise Mart 1965’te Türk Dili’nde yayınlandı. Öykü, deneme, eleştiri, günlük ve çevirilerde verdiği eserler Varlık, Dost, Papirüs, Yeni Dergi, Soyut, Yeni Edebiyat, Yeni Düşün, Gösteri, Gergedan, Argos, Adam Öykü gibi dönemin önemli dergilerinde yer buldu. Tomris Uyar, adından 1966’dan sonra Papirüs’te yayımlanan eseriyle ile söz ettirmeye başladı.

Öyküde “yoğunluk, içtenlik ve sahicilik” ögelerinin bulunması gerektiğine inanan ve bu düşünceyi savunan Tomris Uyar, ilk kitabı olan İpek ve Bakır’daki öykülerinde küçük burjuva sınıfına ait insanların yaşam şekillerini kaleme aldı.

Öykücülüğü ile Türk edebiyatında özel bir yere sahip olan Tomris Uyar, modern dünya edebiyatında yer alan eserlerin çevirilerini yaparak da Türk edebiyatına katkı sağladı. Tomris Uyar'ın bir öyküsü, “Sarmaşık Gülleri” adıyla senarist Safa Önal tarafından televizyona yansıtıldı. Öyküleri İngilizce, Almanca, Fransızca, Lehçe, Rusçaya çevrilerek çeşitli antolojilerde yer buldu.

Sayısı 60’ı geçen çevirisi bulunan Uyar’ın günlükleri, “Gündökümü” genel başlığı altında okuyucuya sunuldu.

Kişisel Hayat
Tomris Uyar, genç yaşta kolejde tanıştığı gazeteci şair Ülkü Tamer ile hayatını birleştirdi. Çiftin kızları Ekin, birkaç aylıkken bir kaza sonucu boğuldu ve bu acı olay sonrasında çift, 1963 yılında boşandı.

Tomris Uyar'ın daha sonra aşk yaşadığı yazar ve şair Cemal Süreya, en güzel aşk şiirlerini onun için yazdı:

”Ayışığında oturduk / Bileğinden öptüm seni / Sonra ayakta öptüm / Dudağından öptüm seni / Kapı aralığında öptüm / Soluğundan öptüm seni / Bahçede çocuklar vardı / Çocuğundan öptüm seni / Evime götürdüm yatağımda / Kasığından öptüm seni."

Tomris Uyar'ın Cemal Süreya ile olan aşkı üç yıl sürdü. 1966 yılında ayrılan sevgililer sonrasında dost kaldı. Her ikisi de yaşadıkları özel anları asla dile getirmedi. Tomris Uyar, Cemal Süreya’dan ayrılmak üzere olduğu sıralarda Turgut Uyar ile tanıştı. Tomris Uyar’a ayrıca şair Edip Cansever de aşıktı, ancak Tomris onu bir dost ve değerli bir şair olarak görüyordu.

Tomris Uyar, 1967 yılında şair Turgut Uyar ile hayatını birleştirdi. Turgut Uyar 1985 yılında vefat edene kadar evli kaldılar. Hayri Turgut Uyar (d.1969) adında bir oğulları oldu.

Tomris Uyar, 4 Temmuz 2003 tarihinde, yakalandığı kanser hastalığı nedeniyle 62 yaşındayken İstanbul’da vefat etti.

Ödüller
• TDK Çeviri Ödülü (1975)
•  Avni Dilligil Tiyatro Çeviri Ödülü (1986)
• Sait Faik Hikâye Armağanı(1980)
• Sait Faik Hikâye Armağanı(1987)
• Haldun Taner Hikâye Ödülü (1987)

Kitaplar
• 1971 - İpek ve Bakır
• 1973 - Ödeşmeler
• 1975 - Diz boyu Papatyalar
• 1979 - Yürekte Bukağı 
• 1981 - Yaz Düşleri/Düş Kışları
• 1983 - Gece gezen Kızlar
• 1985 - Rus Ruleti- Dön Geri Bak
• 1986 - Yaza Yolculuk 
• 1990 - Sekizinci Günah
• 1992 - Otuzların Kadını
• 1997 - Aramızdaki Şey